Αρχείο ετικέτας περιβάλλον

1 φορά στα 70 χρόνια: από τον Μηχανισμό των Αντικυθήρων στο «ζευγάρωμα» Ηλιοστάσιου-Πανσέληνου και Χωρο-Χρονικού Γραμματισμού…

«Ο μηχανισμός ο οποίος ανασύρθηκε από το βάθος της θάλασσας στα Αντικύθηρα, εδώ και περισσότερο από εκατό χρόνια, κίνησε αμέσως το ενδιαφέρον κάθε είδους ερευνητών της αρχαιότητας. Ήταν ένας αστρολάβος; Ήταν ένα πλανητάριο, ένα αστρονομικό ρολόι; Ή κάτι άλλο; Η επιστημονική έρευνα προχωρούσε πολλές φορές στα σκοτεινά, αφήνοντας περιθώριο στη φαντασία, που δεν ήθελε και πολύ να ξεπεράσει τα όρια της λογικής. Ότι πρόκειται για έναν μηχανισμό είναι σίγουρο, και μάλιστα για τον πιο σύνθετο μηχανισμό της αρχαιότητας (2ος-1ος αιώνας π.Χ.), που δεν έχει παρόμοιό του στα 1.300 χρόνια που ακολουθούν» (Πρόγραμμα Έρευνας για τον Μηχανισμό των Αντικυθήρων)…

Πόσο απίστευτα εναρμονισμένοι με τον «χωρικό και χρονικό γραμματισμό« θα έπρεπε να ήταν οι δημιουργοί αυτού του «Μηχανισμού των Αντικυθήρων» [ΕΡΩΤΗΜΑ 1!] που μάλλον, θα ήταν σε θέση να προβλέψουν [όπως άλλωστε οι σύγχρονοι αστρονόμοι με τα εντυπωσιακά μέσα τους], ότι σήμερα, 21 Ιουνίου, θα είχαμε ταυτόχρονα και Θερινό Ηλιοστάσιο και Πανσέληνο (στη 1.34 ξημερώματα, με διαφορά περίπου 30 λεπτών); Επισημάναμε, φυσικά πολλές φορές, ότι στο αστικό μας περιβάλλον, έχουμε πλέον προ πολλού σταματήσει να βιώνουμε, και ίσα-ίσα θυμόμαστε, τις 4 σημαντικές αυτές ημέρες στην αλλαγή των εποχών, που πολύ συχνά συνιστούν και σημαντικές Παγκόσμιες Μέρες

Το γεγονός αυτό, μας δίνει μια καλή αφορμή για να παραθέσουμε καθιερωμένους γραμματισμούς, τον Γλωσσικό Γραμματισμό, τον Μαθηματικο-Λογικό Γραμματισμό, τον Ψηφιακό Γραμματισμό και τον Χωρικό Γραμματισμό. Φυσικά το δίπολο του «χωρο-χρόνου», με τις 3 διαστάσεις του χώρου και τη 1 διάσταση του χρόνου, δεσπόζει και στις θετικές, και στις κοινωνικές επιστήμες, αλλά και σε εναλλακτικές προσεγγίσεις (π.χ. World View – Kearney)! Όμως…

280

Ας δούμε, για παράδειγμα, τι θα μπορούσαμε να ρωτήσουμε για την παραπάνω εικόνα…

Ποια περιοχή της Ελλάδας απεικονίζει ο Χάρτης; Ποια βουνά, πεδιάδες, κόλπους, ποτάμια, λίμνες, νησιά, πόλεις…

Είναι βέβαιο ότι θα πάρουμε πολλές και διαφορετικές απαντήσεις, ανάλογα με τον «χωρο-χρονικό» γραμματισμό του κάθε ερωτώμενου. Μήπως τελικά σήμερα, έχουμε «υποτιμήσει» αυτόν τον σπουδαίο γραμματισμό μέσα από όλα τα τεχνολογικά μέσα που έχουμε στη διάθεσή μας; [ΕΡΩΤΗΜΑ 2!], και ο οποίος τελικά κατέχει μια σπουδαία θέση ανάμεσα στους σημαντικότερους;

Μια ελάχιστη συμβολή, κυρίως στο δεύτερο ερώτημα, έρχονται να δώσουν οι παρακάτω 65 διαφάνειες με τα 280+ links στα 4 βιωματικά εργαστήρια,  που πραγματοποιήθηκαν το πρώτο τρίμηνο του 2016 (μετά από προσκλήσεις των φίλων και συναδέλφων Σχολικών Συμβούλων: Α. Ασβεστά, Α. Ζουγανέλη, Μ. Δίτσιου, και Κ. Στεφανίδη, τους οποίους και ευχαριστώ θερμότατα)

Εξαιρετικά, λοιπόν αφιερωμένο, στο «ζευγάρωμα» Ηλιοστάσιου και Πανσέληνου, το οποίο δεν μεριμνήσαμε να το χαιρόμαστε σε κάποια βουνοκορφή ή ακρογιαλιά, αλλά από το μπαλκόνι του σπιτιού της πόλης μας…

 ΓΚ, 21 Ιουνίου 2016

(αναδημοσίευση από Γεωδρόμιο)

Save

Save

Save

Η ισημερία της… κλιματικής αλλαγής;

Απολύτως συνεπής στο ταξίδι της, η Γη μας ξαναπερνάει και πάλι από το σημείο της «ΦΙ», διαμηνύοντάς μας την επίσημη αρχή του Φθινοπώρου, όπως το περιγράφει και ο Διονύσης Σιμόπουλος (Διευθυντής του Πλανητάριου)…

Μετά τη θερινή τροπή, ο Ήλιος συνεχίζει να κατεβαίνει προς το Νότο, και στις 23 Σεπτεμβρίου φτάνει στο φθινοπωρινό ισημερινό σημείο, οπότε, όπως και στο εαρινό ισημερινό σημείο, έχουμε ίση μέρα και νύχτα:  ισημερία.  Αλλά η κάθοδος του Ήλιου συνεχίζεται, μέχρις ότου, στις 22 Δεκεμβρίου, φτάνει στο νοτιότερο σημείο της τροχιάς του που ονομάζεται χειμερινό τροπικό σημείο, ή απλά χειμερινή τροπή ή χειμερινό ηλιοστάσιο.

Και πολύ γλαφυρά, συνεχίζει με τις γιορτές που σχετίζονται με την αλλαγή των εποχών, χιλιάδες χρόνια πριν, τις οποίες εμείς, στο αστικό μας περιβάλλον, έχουμε πλέον προ πολλού ξεχάσει, και ίσα-ίσα θυμόμαστε τις 4 σημαντικές αυτές ημέρες στην αλλαγή των εποχών, που πολύ συχνά συνιστούν και σημαντικές Παγκόσμιες Μέρες

Autumn

Όμως η Google με τα «κινούμενα» Doodles που σκαρώνει, γιορτάζει με το δικό της τρόπο αυτές της μέρες…

Την ημέρα αυτή όμως σε πολυάριθμα σημεία του πλανήτη μας, ατομικά ή ομαδικά, από τα εργαστήρια ή από τους δρόμους, λίγοι ή εκατομμύρια άνθρωποι, μιλάνε ή διαδηλώνουν για την Παγκόσμια Καταστροφή της Φύσης και τον εφιάλτη της Κλιματικής Αλλαγής!

Πριν 2 μέρες, στις 21 Σεπτεμβρίου, σε μια από τις σπουδαιότερες κινητοποιήσεις και ψηφοφορίες που έγιναν ποτέ για το Κλίμα της Γης, πολίτες και κινήματα από όλον τον κόσμο συναντήθηκαν στους δρόμους του πλανήτη, και στη συνέχεια να παρουσιάσουν σε ένα 15λεπτο που τους έχει παραχωρηθεί , υπό την σκέπη του Avaaz, στη Σύνοδο Κορυφής του ΟΗΕ για το Κλίμα (23 Σεπτεμβρίου 2014, Νέα Υόρκη), τη «φωνή τους»…

Από ολόκληρα νησιά πλαστικών σκουπιδιών που στροβιλίζονται στις θάλασσες του Ειρηνικού ωκεανού μέχρι τα «διαστημικά σκουπίδια» που αποτελούνται από ολόκληρα τμήματα ή συντρίμμια δορυφόρων, πυραύλων και σκαφών που αυξάνονται συνεχώς περικυκλώνοντας τη Γη και την εξόρυξη του θαλάσσιου βυθού για την ανεύρεση πολύτιμων μετάλων, την εξαφάνιση ολόκληρων βουνοκορφών για την αφαίρεση του άνθρακα , την καταστροφή των ποταμών και την εξαφάνιση των βιότοπων της άγριας ζωής, η παγκόσμια καταστροφή των οικοσυστημάτων τείνει να εξαφανίσει την ίδια τη ζωή.

Albatross-Carrying

Η Guardian μοιράζεται μαζί μας τις εικόνες αυτές ως Ten worst ‘ecocides’, κάνοντας και μια αναφορά σε μια πρωτοβουλία για να αναγνωριστεί η Οικοκτονία, δηλαδή η μαζική καταστροφή των οικοσυστημάτων (End Ecocide on Earth), ως Έγκλημα κατά της Ειρήνης και της Ανθρωπότητας.

Space-Junk

Εκατομμύρια κομμάτια τροχιακών συντριμμιών έχουν φτάσει σε ένα κρίσιμο επίπεδο. Μια εικόνα του υπολογιστή από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Διαστήματος δείχνει κατά προσέγγιση 12.000 τεμάχια σε τροχιά γύρω από τη Γη (μια… χωματερή που πνίγει τη Γη)!

 Ειρήνη Σπυράτου, 23 Σεπτεμβρίου 2014

(αναδημοσίευση από το Γεωδρόμιο)

«Ταξιδεύοντας με τη Γη μας…» την Ημέρα της Γης!

22 Απριλίου: άλλη μια σημαντική παγκόσμια μέρα! Αυτή τη φορά μιλάμε για την «Παγκόσμια Ημέρα της Γης». Η ημέρα αυτή, όπως πολύ εύκολα μπορεί κανείς να εντοπίσει, καθιερώνεται από το 1970, οπότε και εκατομμύρια Αμερικανοί βγήκαν στους δρόμους ζητώντας μέτρα και σεβασμό για το περιβάλλον. Η συγκεκριμένη γιορτή συντονίζεται παγκοσμίως από το Δίκτυο Ημέρας της Γης, Earth Day Network, σε περισσότερες από 190 χώρες.  Σήμερα, όπως αναφέρει το δίκτυο, πάνω από ένα δισεκατομμύριο άνθρωποι σε πολλές πόλεις του κόσμου, από την ανατολή στη δύση και από τον βορά στο νότο, αναλαμβάνουν δράση στις κοινότητές τους για την αντιμετώπιση της αλλαγής του κλίματος,  the Face of Climate Change Wall (και στο Instagram)…

Face_of_Climate

Εμείς, θα γιορτάσουμε τη μέρα αυτή με δύο τρόπους! Θα αφήσουμε τη φαντασία μας ελεύθερη, και έχοντας μόνο ένα παράθυρο στον κόσμο, αυτό της οθόνης του υπολογιστή μας, θα κάνουμε ένα ταξίδι, ψηφίζοντας παράλληλα στο διαγωνισμό «Doodle 4 Google: «Η Ελλάδα μου»«, το ένα από τα 60 «doodles» που ξεχώρισαν, το «Ηλιοβασίλεμα αλλά Ελληνικά» (του μαθητή από την Άρτα)…BASILAS_3-6Το λεκτικό ταξίδι μας (ένα είδος storytelling), ζηλεύοντας πάντα την απίστευτη ιστορία του «Αστρολάβου»,  ξεκινάει ακριβώς λίγο «πάνω» από τον τόπο μας, ας πούμε από το σχολείο μας, στις συγκεκριμένες γεωγραφικές συντεταγμένες (λ, φ) που βρισκόμαστε, και έχουμε εστιάσει στο τελευταίο όριο των 20 μέτρων που μας επιτρέπει το Google Earth. Παρατηρούμε για λίγο την περιοχή, προς όλες τις κατευθύνσεις, και συνεχίζουμε την περιήγησή μας προς την Ακρόπολη. Παρακολουθούμε ένα προκαθορισμένο «3D tour«, μπορούμε φυσικά να σταματήσουμε όποτε και όπου θέλουμε για να πλοηγηθούμε ελεύθερα, και μετά συνεχίζουμε εξερευνώντας τα μεγαλύτερα βουνά, τα ποτάμια και τις λίμνες τις Ελλάδας. Αλλάζουμε συνεχώς «οπτικές», από τον γεωμορφολογικό και τον πολιτικό χάρτη, στον χάρτη βλάστησης –  θερμοκρασιών – υδατοπτώσεων. Ένα όμως μικρό διάλειμμα παιχνιδιού χρειάζεται! Τι είναι καμουφλαρισμένο στις τοποθεσίες από τις οποίες συνεχώς περνάμε;  Συνεχίζουμε, χαράζοντας μιαν απόλυτη «οριζόντια» διαδρομή, από τα δυτικά προς τα ανατολικά, από τον Αμβρακικό στον Παγασητικό, επιλέγοντας τα «δικά» μας σημεία για να μελετήσουμε πώς μεταβάλλεται το υψόμετρο στο κέντρο της Ελλάδας…

Συνεχίζουμε πια στη θάλασσα, προς τα βόρεια, παρατηρώντας τη ζωή των ανθρώπων στα νησιά, περνάμε από το Βόσπορο και ψάχνουμε στη Μαύρη Θάλασσα τις εκβολές του Δούναβη… Εδώ θα επιχειρήσουμε να περάσουμε «ανάποδα» με το ποταμόπλοιό μας, από όλες τις πρωτεύουσες που διασχίζει ο Δούναβης και μέσα από ένα τεχνητό κανάλι να βρεθούμε στο Ρήνο, φτάνοντας στο μεγαλύτερο λιμάνι της Ευρώπης, το Ρότερνταμ. Στη συνέχεια, θα διασχίσουμε τα παγωμένα νερά της Βόρειας Θάλασσας, περνώντας τα όρια της Ευρώπης,  με προορισμό ακριβώς το σημείο [0 – 90º], ακριβώς δηλαδή πάνω στον Βόρειο Πόλο… Θα μπορούσαμε, φυσικά, να συνεχίσουμε προς το νότο, ακολουθώντας ακριβώς τον μεσημβρινό των 180º, αλλά όχι!

Αν αρχίσουμε σιγά σιγά να ανεβαίνουμε, πραγματοποιούμε κάποιες μετρήσεις συστατικών της ατμόσφαιρας, και στη συνέχεια, προσπαθώντας να κάνουμε το πρώτο μας βήμα στη Σελήνη για να νιώσουμε πιο ανάλαφροι, συνειδητοποιούμε ότι το ταξίδι μας είναι διπλό! Δεν είμαστε μόνο εμείς που ταξιδεύουμε, αλλά και η ίδια η Γη μας! Καταρχήν, μπορούμε με πολλή προσοχή να παρατηρήσουμε την κίνησή της γύρω από τον νοητό άξονά της, τη μέρα-νύχτα, πώς δηλαδή πέφτει το φώς του ήλιου πάνω στην επιφάνειά της, να μελετήσουμε τις φάσεις της Σελήνης και λίγο πιο αργά πλέον να απομακρυνόμαστε και να παρατηρούμε την περιφορά της (δική της και δική μας!) γύρω από τον Ήλιο! Και με την «κάμερά» μας προς τη Γη, επιταχύνουμε το χρόνο και παρατηρούμε πώς αλλάζουν οι εποχές, στο βόρειο ημισφαίριο… Άλλη μια στάση για το… παιχνίδι των εποχών! Όμως, αρχίζει πλέον να απλώνεται, προς κάθε κατεύθυνση, το ηλιακό μας σύστημα με όλους τους πλανήτες του… Και το ταξίδι μας μπορεί να συνεχιστεί ακόμη πιο μακριά…

Και όμως όλα τα παραπάνω, το καταλάβατε ήδη, είναι πλέον εφικτά, στις ιστοσελίδες του Ψηφιακού Σχολείου, αλλά και του Φωτόδεντρου, του Πανελλήνιου Ψηφιακού Αποθετήριου Μαθησιακών Αντικειμένων. Είχαμε την ευκαιρία να τα παρακολουθήσουμε στην αποψινή ημερίδα, με θέμα «Τεχνολογικός Γραμματισμός και Εκπαίδευση» (ένα ελάχιστο φυσικά δείγμα), μέσα από τις διαφάνειες που παραθέτουμε «Ταξιδεύοντας με τη Γη μας»… διδακτικές προτάσεις αξιοποίησης του Ψηφιακού Σχολείου στα μαθήματα των Φυσικών Επιστημών…

Καλή πλοήγηση!

ΕΣ, ΓΚ, 22 Απριλίου 2013

(για την αντιγραφή από το Γεωδρόμιο)

ΥΓ1: Εκ των υστέρων ανακαλύψαμε και άλλες σχετικές πηγές. Η ημέρα αυτή αξιοποιείται, σε όλο τον κόσμο, πολλαπλώς στην εκπαιδευτική διαδικασία. Ένα μικρό δείγμα με πολλές ιδέες στο άρθρο της Edutopia:  Earth Day 2013: Lesson Plans, Reading Lists and Classroom Ideas.
 
ΥΓ2: Και άλλο ένα εξαιρετικό αφιέρωμα «Mε μουσικές εξαίσιες, με φωνές» από το Γενικό Λύκειο Πεδινής για την Παγκόσμια Ημέρα Ποίησης, με απαγγελίες ποιημάτων και προβολές, μικρό θεατρικό δρώμενο και «μουσικές εξαίσιες», από το μουσικό σχήμα του σχολείου. Άξια πολλών συγχαρητηρίων η προσπάθεια!

«Τον κόσμο ξετυλίγει το ταξίδι…»

Τους δρόμους ξετυλίγει το ταξίδι / ένα κουβάρι δρόμους / ξετυλίγει το ταξίδι…
Τον κόσμο ξετυλίγει το ταξίδι / βουνά, λαγκάδια, κάμπους / ξετυλίγει το ταξίδι…
Τις πολιτείες ξετυλίγει το ταξίδι / χωριά και μοναστήρια / ξετυλίγει το ταξίδι…
Τα καλοκαίρια ξετυλίγει το ταξίδι / άνεμους και μπόρες / ξετυλίγει το ταξίδι…
(Στίχοι Ματθαίου Μουντέ, μουσική Σταύρου Ξαρχάκου)

  • Σας αρέσουν τα ταξίδια στον αέρα, τη θάλασσα, τη στεριά, τους ποταμούς και τις λίμνες…
  • Θα σας άρεσε να ταξιδεύετε στον αέρα με…
  • Θα σας άρεσε να ταξιδεύετε στη θάλασσα με…
  • Θα σας άρεσε να ταξιδεύετε στη στεριά με…
  • Θα σας άρεσε να ταξιδεύετε στους ποταμούς και τις λίμνες με…
  • Ποιο ταξίδι ενός λογοτεχνικού ήρωα θα θέλατε να πραγματοποιήσετε…
  • Ποιο ταξίδι ενός ιστορικού προσώπου θα θέλατε να πραγματοποιήσετε…
  • Ποιο πραγματικό ταξίδι θα θέλατε να πραγματοποιήσετε με…
  • Μπορείτε να περιγράψετε ένα ταξίδι που θα ονειρευόσασταν να κάνετε και για ποιο σκοπό;

Τα 9 αυτά συναρπαστικά ερωτήματα του ερωτηματολογίου μας, θα μπορούσαν να συνιστούν την αρχή μιας έρευνας, για ένα «διαθεματικό» ψηφιακό ταξίδι, την αρχή ενός «διαθεματικού» project, στο χώρο και το χρόνο, στην Ιστορία, στο Περιβάλλον, στον Πολιτισμό, στην Τεχνολογία… Ας αλλάξουμε για λίγο ρόλους «παίζοντας» τον Εξερευνητή, τον Περιηγητή, τον Γεωγράφο, τον Χαρτογράφο, τον Συγγραφέα, τον Μαθηματικό, τον Πλοηγό, τον Πιλότο…

«Η Γη είναι ένας από τους οκτώ πλανήτες του ηλιακού συστήματος, ο μοναδικός πάνω στον οποίο, μέχρι σήμερα, πιστεύεται ότι αναπτύχθηκε η ζωή. Από τον Ήλιο απέχει 149,6 εκ. χλμ., η συνολική της επιφάνεια είναι 510.072.000 τ. χλμ., από τα οποία τα 361.132.000 τ. χλμ. καλύπτονται από ωκεανούς και θάλασσες, ενώ τα 148.940.000 τ. χλμ. από βουνά ή λωρίδες γης πάνω από την επιφάνεια του νερού» (Α. Μερκιόρι, Γεωτρόπιο, 22/7/2006).

«Τα πιο μεγαλόπρεπα στολίδια της Γης είναι τα βουνά, που πολλά από δαύτα φτάνουνε σ’ ένα ψήλος να ζαλιστεί άνθρωπος, τέσσερις χιλιάδες μπόγια και παραπόνου, θεμελιωμένα στον αιώνα. Απάν’ απάνου οι κορφές τους είναι καπλαντισμένες* μ’ ατσαλένια βράχια, φαγωμένα από τα δρολάπια* κι απ’ τ’ αστροπελέκια.» (Φ. Κόντογλου, «Ο αστρολάβος»).

«Την 1η Μαρτίου του 1999 το Breitling Orbiter 3, ένα επανδρωμένο υπερσύγχρονο αερόστατο, κόβει το νήμα που το κρατά δεμένο στην επιφάνεια του πλανήτη Γη και απογειώνεται από τις ελβετικές Άλπεις. Είκοσι ημέρες αργότερα προσγειώνεται στις άμμους της Αιγύπτου, αγγίζοντας ξανά την επιφάνεια της Γης.» (National Geographic, Σεπτέμβριος 1999).

«Αυτό το «πράγμα» θα διασχίσει τον Ατλαντικό; Ιούλιο του 1950 στο καναδικό λιμάνι Χάλιφαξ, ο Αυστραλός Μπεν Κάρλιν τράβηξε τα βλέμματα με το παράξενο όχημά του. Σχήμα και κατάρτι θύμιζαν πλεούμενο, αμάξωμα και τροχοί αυτοκίνητο. Στην πραγματικότητα η κατασκευή είχε χαρακτήρα «ερμαφρόδιτο» και προορισμό να εκπληρώσει ένα όνειρο του Κάρλιν – να γυρίσει τον κόσμο μ’ ένα και μοναδικό μέσο…» (Ο. Κολιάτσου, Ελευθεροτυπία, 12/06/2009).

Ο Αισχύλος, ο μεγάλος τραγικός ποιητής της αρχαίας Αθήνας, αναφέρει ότι το Ιόνιο πέλαγος στην αρχή ονομαζόταν «Κόλπος της Ρέας», ενώ τη σημερινή του ονομασία την πήρε όταν το διέσχισε η Ιώ, η όμορφη ιέρεια που αγάπησε ο Δίας.

Το ευρωπαϊκό μονοπάτι μεγάλων διαδρομών Ε4 ξεκινά από την Ισπανία, διέρχεται από τη Γαλλία, την Ελβετία, τη Γερμανία, την Αυστρία, την Ουγγαρία, τη Ρουμανία, τη Βουλγαρία, την Ελλάδα, και καταλήγει στην Κύπρο. Το συνολικό μήκος του μονοπατιού είναι 10.450 χλμ., από τα οποία τα 1.600 χλμ. περίπου κινούνται στο ελληνικό έδαφος.

Εθνικός Δρυμός Πρεσπών: Είναι ο μεγαλύτερος και μοναδικός εθνικός δρυμός της χώρας που περιλαμβάνει και λίμνες. Γύρω από τις λίμνες απλώνονται οι οικισμοί: Αγίου Αχιλλείου, Ανταρτικού, Βροντερού, Καρυών, Λευκώνος, Μικρολίμνης, … Η Μικρή Πρέσπα μοιράζεται μεταξύ Ελλάδας και Αλβανίας, ενώ η Μεγάλη Πρέσπα μεταξύ Ελλάδας και ΠΓΔΜ. Πανίδα: Αργυροπελεκάνοι, ροδοπελεκάνοι, κορμοράνοι, ερωδιοί και διάφορα αρπακτικά πουλιά και ψάρια. Χλωρίδα: Φυλλοβόλα δάση αποτελούμενα από διάφορα είδη γάβρων, σφενδάμνων, οστρυάς, σκλήθρου, τρέμουσας λεύκας και σημύδας, παραλίμνια βλάστηση.

Αυτά και άλλα πολλά, πάρα-πάρα πολλά… ψηφιακό υλικό, δραστηριότητες, χάρτες και λογισμικό συγκεντρώσαμε στις παρακάτω διευθύνσεις (το οποίο αν «μεταφορτώσετε» όλο στον υπολογιστή σας θα ξεπεράσει τα 6 GBs, αξιοποιώντας και το Dropbox, που μας προσφέρει ένα ευκολόχρηστο «usb memory stick» 2GBs στο σύννεφο).

Δραστηριότητες και Υλικό…

•    «Παιδιά Γεωπλόοι»: Geoplooi_Dimot.zip (6 MB)
•    «Έφηβοι Γεωπλόοι»: Geoplooi_Gymn.zip (8 MB)
•    Η εναλλαγή «Μέρας – Νύχτας»: MERA_NYXTA.zip (8 MB)
•    H σφαιρικότητα της Γης (WebQuest): SFAIRIKOTHTA.zip (2 MB)
•    Μνημεία Παγκόσμιας Κληρονομιάς: MNHMEIA.zip (5 MB)
•    Ταξίδια με Όχημα τη Γη: PLANET_EARTH.zip (15 MB)
•    Το Ηλιακό Σύστημα (περιέχει και video): HLIAKO_SYSTHMA.zip (250 MB)

Video

•    Περιστροφή του Ήλιου – Εποχές (βίντεο 5:50″): EarthRevolution_Seasons.zip (23 MB)
•    «Πλανήτης Γη» (βίντεο ΙΜΛ, 12:30″): Planet_Earth_IML.zip (100 MB)
•    «Planet Earth» (βίντεο BBC, επιλογή 10:30″): Planet_Earth_BBC.zip (327 MB)

Λογισμικό (για εγκατάσταση)…

•    ΓΑΙΑ ΙΙ (με οδηγίες για Windows 7): GAIA-II.zip (220 MB)
•    Γεωλογία-Γεωγραφία: Geologia_Geografia.zip (370 MB)
•    Δυναμική Γεωπλοΐα (Talent Cruiser): Μεταφόρτωση από Πύλη e-yliko (2 GB)
•    Η Ελλάδα και ο Κόσμος… (Talent Cruiser): Μεταφόρτωση από Πύλη e-yliko (1 GB)

Λογισμικό και Υλικό (on-line, για αρχή)…

•    Γεωλογία-Γεωγραφία (λογισμικό)
•    Γεωλογία-Γεωγραφία (εμπλουτισμένα βιβλία Α’ Γυμν. και Β’ Γυμν.)
•    «e-γεωγραφία» (κόμβος Ελληνικής Πύλης Παιδείας)

Αναλυτικά το υλικό αυτό υπάρχει και στον νέο δικτυακό τόπο… www.geodromio.gr

ΓΚ, 01/02/2012

«Γνωρίζουν οι μέλισσες μαθηματικά και τα κουκουνάρια τέχνη;»

«Από τα πολύ παλιά χρόνια ο άνθρωπος προσπαθεί να πλησιάσει και να προσεγγίσει τη φύση. Η επιστημονική και η εικαστική σκέψη είναι ανάμεσα στους τρόπους που έχει χρησιμοποιήσει διαχρονικά στην προσπάθειά του να κατανοήσει και να επικοινωνήσει τι αντιλαμβανόμαστε και πώς απολαμβάνουμε τη ζωή γύρω μας… Διάφοροι λαοί δημιούργησαν τα μαθηματικά και την τέχνη για να επικοινωνήσουν και να διαπραγματευτούν βασικά στοιχεία της καθημερινής ζωής και του πολιτισμού τους… Τι γίνεται λοιπόν σήμερα; Πού και πώς χρησιμοποιούμε τη μαθηματική και την εικαστική σκέψη και πράξη;»

Κάπως έτσι ξεκινούσε πριν από δέκα χρόνια μια εισαγωγή στους μαθητές για το διαθεματικό project ΙΡΙΣ «Η Τέχνη των Μαθηματικών και τα Μαθηματικά της Τέχνης», και έτσι έχει ξεκινήσει αυτή τη σχολική χρονιά «Μια παράλληλη περιήγηση στα Μαθηματικά της Τέχνης και την Τέχνη των Μαθηματικών», ένα εξαιρετικά ενδιαφέρον πρόγραμμα του Μουσείου Ηρακλειδών για μαθητές…

«Μια πορεία αναζήτησης της σχέσης Τέχνης και Μαθηματικών, μέσα από την αλληλεπίδραση με έργα Τέχνης και διαδραστικά εκθέματα. Αναζητούνται τα σημεία όπου συναντώνται και αλληλοεπηρεάζονται οι δυο αυτοί τομείς της ανθρώπινης σκέψης και έκφρασης, με έμφαση στη γεωμετρική περίοδο της ελληνικής τέχνης, στη σχέση Μαθηματικών και Μουσικής, στην κλασική τέχνη, στη γραμμική προοπτική της Αναγέννησης, στη Γεωμετρία της μοντέρνας τέχνης και τέλος στη σύγχρονη λεγόμενη «μαθηματική τέχνη» των fractals. Με αφορμή κατάλληλα επιλεγμένα έργα των Escher και Vasarely αλλά και άλλων καλλιτεχνών, οι μαθητές εισάγονται αβίαστα στη φύση και κυρίως στη φιλοσοφία σημαντικών μαθηματικών εννοιών.»

Παραθέτουμε σχετικό υλικό και από τα δύο αυτά έργα:

ΓΚ, 11/11/2011

Ίχνη ζωής μια νύχτα του Αυγούστου…

Ήμασταν σκυμμένοι σχεδόν μια ώρα πάνω από μια ανεπαίσθητη γουβίτσα άμμου, όπου μέσα της ίσα-ίσα που διακρίνονταν δύο κάθετα τοποθετημένες λεπτές σιδερόβεργες. Ήταν εντελώς ερημικά, στην παραλία Μάτι της νοτιοδυτικής Πελοποννήσου, περίπου 11 η ώρα το βράδυ στις 9 Αυγούστου. Ο φίλος Γιώργος προσπαθούσε να απαντήσει στις καταιγιστικές ερωτήσεις μας, όταν αποφάσισε για δεύτερη φορά να αφουγκραστεί την άμμο με το στηθοσκόπιό του! Πριν προφτάσει όμως να το ακουμπήσει κοντά στη γούβα, μια ελαφριά μετακίνηση της άμμου τον σταμάτησε. Μέσα σε κλάσματα δευτερολέπτου, τρία μαύρα κεφαλάκια άρχισαν να κάνουν την εμφάνισή τους και στη στιγμή 3 χελωνάκια ξεπετάχτηκαν από τη φωλιά. Χωρίς καμία χρονοτριβή ξεκίνησαν έναν ξέφρενο αγώνα δρόμου πάνω στην ανώμαλη άμμο με κατεύθυνση προς τη θάλασσα. Ευτυχώς είχε φεγγάρι και μπορούσαμε να διακρίνουμε τις κινήσεις τους. Ενστικτωδώς πήρα τη φωτογραφική μηχανή για να απαθανατίσω την απίστευτη αυτή εμπειρία που ζούσα. Ο Γιώργος ευγενικά με σταμάτησε. Τα 3 χελωνάκια έπρεπε χωρίς κανένα εμπόδιο και χωρίς να χάσουν το δρόμο τους να φτάσουν στα επόμενα 10 περίπου λεπτά στη θάλασσα, διανύοντας μια απόσταση περίπου 30-40 μέτρων. Δεν έπρεπε ούτε να τα ταράξουμε, ούτε να τα οδηγήσουμε πιάνοντάς τα! Αυτά ήξεραν! Και ο Γιώργος όμως έπρεπε να ξέρει πόσα θα φτάσουν στη θάλασσα… Ώσπου να προτείνω καθένας μας να παρακολουθεί και από ένα χελωνάκι, τα είχα ήδη χάσει από το οπτικό μου πεδίο. Το πρώτο είχε ήδη απομακρυνθεί αρκετά από τη φωλιά αλλά και από τα άλλα δύο. Το παρακολουθούσε ο Γιώργος, που όμως κάποια στιγμή το έχασε κι αυτός. Τότε αποφασιστικά, πήρε ένα μεγάλο χαρτόνι που ήταν κοντά στη φωλιά, έφτασε πολύ κοντά στη θάλασσα και με το χαρτόνι «έστρωσε» για αρκετά μέτρα μια ευθύγραμμη επίπεδη λουρίδα γης, παράλληλα στη θάλασσα. Ήμασταν σε διαφορετικά σημεία μέσα στη νοητή τριγωνική επιφάνεια που σχηματιζόταν ανάμεσα στη φωλιά και τις άκρες της λουρίδας, ψάχνοντας τα χελωνάκια. Ο Γιώργος ως εμπειρότερος εντόπισε το πρώτο χελωνάκι, μας φώναξε και πράγματι το είδαμε να βουτάει βιαστικά στο νερό. Ήταν αδύνατο να συγκρατήσω τα δάκρυα της χαράς μου. Μόλις είχε περάσει από τη λουρίδα γης και είχε αφήσει καθαρά το αποτύπωμά του, το ίχνος ζωής, στην επίπεδη άμμο! Δεν πέρασαν παρά ελάχιστα λεπτά και άλλα δύο καθαρά και διακριτά ίχνη είχαν χαραχτεί πάνω στη λουρίδα άμμου. Και τα άλλα δύο χελωνάκια λοιπόν είχαν καταφέρει να περάσουν με απόλυτη επιτυχία την πρώτη αυτή δοκιμασία της ζωής τους. Τρεις νεογέννητες χελώνες CarettaCaretta μόλις ξεκινούσαν, σήμερα το βράδυ, ένα από τα δυσκολότερα ταξίδια ζωής και επιβίωσης στο νότιο Ιόνιο και το πιο πιθανό είναι ότι δεν θα μπορέσουν ποτέ να επιβιώσουν και να διασχίσουν όλη τη Μεσόγειο, όπως θα το καταφέρει η μία μόνο από τις χίλιες περίπου χελώνες, που θα γεννηθεί το καλοκαίρι, σε αυτήν εδώ την αμμώδη παραλία…


Απίστευτες πληροφορίες ζωής για εμάς τους αμύητους: κάθε πότε γεννάει η χελώνα, πού γεννάει, πώς είναι η φωλιά, πόσο βαθιά είναι, από τι κινδυνεύει η φωλιά, γιατί τοποθετούμε σιδερόβεργες, πόσα αυγά κάνει, τι μέγεθος έχουν, από τι υλικό είναι το «τσόφλι», πόσα αυγά θα γονιμοποιηθούν, ποια και πόσα είναι θηλυκά και αρσενικά, πώς επηρεάζεται το γένος, πότε και πώς θα σπάσουν το «τσόφλι», πώς θα ανέβουν στην επιφάνεια, πότε θα ξεκινήσουν, γιατί πάνε αμέσως στη θάλασσα, πώς βρίσκουν το δρόμο τους, πόσο χρόνο θα χρειαστούν, πότε θα αρχίσουν να τρώνε, τι θα φάνε στην αρχή, πόσα θα επιβιώσουν, από τι κινδυνεύουν, πώς μπορούμε να βοηθήσουμε, πόσο γρήγορα θα μεγαλώσουν, ποιο θα είναι το τελικό τους μέγεθος, σε ποια σημεία ζουν, ξαναγυρνάνε στην παραλία που γεννήθηκαν και άλλες πολλές πολλές ερωτήσεις… Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα στοιχεία που μάθαμε είναι ότι οι χελώνες Caretta-Caretta δεν τρώνε ψάρια, αλλά μέδουσες, τσούχτρες και άλλα συναφή!

Στο παρακάτω σύντομο φωτογραφικό «χρονολόγιο» και στο βίντεο    αποτυπώνουμε τμήματα της ιστορίας με αντίστοιχες λεζάντες…

     

1. Η μητέρα χελώνα φτιάχνει μια φωλιά, γεννάει και επιστρέφει στη θάλασσα.

2. Έχει αφήσει στη φωλιά 80-140 αυγά, σε βάθος από 20 έως 50 εκατοστά.

3. Μέλη του συλλόγου «Αρχέλων» προστατεύουν αρχικά τη φωλιά.

4. Δημιουργούνται και συνθήκες για καλύτερη πρόσβαση στη θάλασσα.

5. Το χελωνάκι μόλις έχει βγει από τη φωλιά και πηγαίνει προς τη θάλασσα.

6. Τα ίχνη από την κάθοδο των χελωνών, που μπορεί να φτάσουν και τις 70-80…

Φωτογραφίες 1, 2, 5 & βίντεο: Γιώργος Κωνσταντόπουλος, Φωτογραφίες 3, 4, 6: Γιάννης Κωτσάνης

Όλα αυτά θα μπορούσαν να είναι μια πολύ ενδιαφέρουσα διαθεματική εργασία με πολλές προεκτάσεις (βιολογία, περιβάλλον, οικολογία, πολιτισμός, ιστορία, γεωγραφία, στατιστική κλπ)… Αν κάποια ομάδα πραγματοποιήσει μια τέτοια εργασία, θα εκτιμούσαμε αν μας στέλνατε το σύνδεσμο της δημοσίευσής της ή και την ίδια την εργασία για να τη δημοσιεύσουμε.